Zuwara neemt groei waar in studenten, geïnteresseerd in de Amazigh cultuur

Thomas van Linge

Waar hen in het verleden de kans was ontnomen om hun eigen cultuur te studeren, neemt het aantal studenten dat Tamazight bestudeerd in Zuwara toe. Er zijn op het moment 22 mensen studerend aan de Amazigh afdeling van de Zuwara tak aan de universiteit van Zawiya. Het volgende jaar komen daar naar verwachting nog zo’n 40 bij.

“Onder Gaddafi konden wij niet onze eigen staal studeren, zelfs voor 2011 wou ik al meer te weten komen, maar toendertijd was het nog illegaal. Nu kan ik dat wel doen, en wil ik het ook doen om mijn volk te helpen.” verklaart Ayyad Baqoush.

Een 52-jarige accountant; hij was een van die vele die ouder zijn dan de gemiddelde student aan de universiteit. Alle 42 scholen in Zuwara geven nu drie keer per week Tamazight als les aan kinderen onder de 12. Toch beweren lokale inwoners dat hoewel de taal grotendeels vloeiend gesproken wordt er niet genoeg focus ligt op de geschreven vorm.

In de Amazigh afdeling van de universiteit bezitten ze over drie docenten, waarvan er twee uit Algerije zijn overgekomen. Alle drien hebben hun masters in het buitenland gehaald. “Een van onze prioriteiten is om de leerkrachten te verbeteren zodat zij hun kennis kunnen doorgeven en de kwaliteit van het onderwijs omhoog kunnen halen” beweert het hoofd van de afdeling Naff Maldi.

Een groot deel van de Imazighen in Libië voelen zich onder vertegenwoordigd in de regering, en Zuwara heeft in het verleden geen kandidaten gepresenteerd voor parlement uit protest. “Het is respectloos om ons bestaan te negeren. Het heeft dan wel geen effect op mijn afdeling, maar het kwetst ons wel,” aldus Maldi.

“Voor de toekomst van onze gemeenschap is het nodig om deze lessen levend te houden, de regering doet echter niks om ons te helpen.” zegt Dr Abdullah Kabousa, een lid van de Zuwara gemeenteraad. “Ik vraag hen om ook voor onze cultuur te zorgen. Ik wil mijn kinderen over onze gemeenschap en onze cultuur leren. Deze was vernietigd door Gaddafi maar nu hebben wij weer de kans om hem op te bouwen en te beschermen.”

Reeks lichte aardbevingen in Arif

De regio van Al Hoceima werd zondagochtend opgeschud door meerdere lichte aardbevingen.

Volgens het Spaans geofysisch instituut werd om 4:38 uur een eerste schok met een kracht van 2,3 op de schaal van Richter gemeten.

Iets later, om 5:04 uur volgde een tweede beving met een kracht van 2,7. Om 8:52 uur werd een laatste beving met een kracht van 2,9 op de schaal van Richter geregistreerd.

Het epicentrum van de drie bevingen lag in de Alboran zee, voor de kust van Al Hoceima

Herdenking verzetsheld Mohamed bin Abdelkrim in Utrecht

Abdeslam Oulad Sedik

Gisteren in Utrecht ging het over de herdenking van amjahad Mulay Mohend en zijn strijd voor menswaardigheid en vrijheid van ons volk. Het was een mooie avond waar uiteraard de leider Mohend werd herdacht. Het ging en gaat om de sociale rechtvaardigheid van het volk. Van het rechtmatige Riffijnse volk. Dat decennia lang is gemarginaliseerd.

Maar Mulay Mohend vocht voor heel het Marokkaanse volk en in zijn ballingschap zelfs voor het hele Noord Afrikaanse volk. Hij en zijn vader werden geïnspireerd door de oudere vrijheidsstrijders al ten tijde van Baghdag Boussetta, Bouhmara en zijn voorbeeld de grote verzetsheld Charif Mohamed Ameziane. En daarna inspireerde hij zovele vrijheidsstrijders over de gehele wereld. Ons dank is dan ook groot naar de ouderen en naar deze wijze imam en rechter.

Een anekdote over de Riffijnse oorlog in het gebergte Gourougou te Nador. Er was een Spaanse officier die als een doorn in het oog was van het Riffijnse leger van Mohamed bin Abdelkrim. Die man kwam vaak met zijn legertje vanaf Melilla en pleegde wat onrust en doden onder de Riffijnen in het Gourougou gebergte.

Op een gegeven moment wisten de imjahden aldaar hem gevangen te nemen en over te handigen aan Mulay Mohend. De straf die deze officier kreeg was het volgende: ‘Hij kreeg een zware steen op zijn nek en moest vanaf onderaan het gebergte tot aan de top van de gourougou klimmen.’ Bij de top werd deze officier vanaf de top gegooid met het gesteente op zijn rug. Dit was als afschrikmiddel bedoelt voor andere officieren en ook voor de verraders.

Dit zijn de verhalen die je hoort als je reist door het koninkrijk Marruecos. Het zijn deze anekdotes die de icoon ‘Abdelkrim’ eeuwig laten doen leven in de gedachten en de zielen van ons volk.

Imazighen die hun vrijheid en rechten opeisen in Libië.

Thomas van Linge

De Nafusa Bergen en Zuwara zijn geen erg bekende plekken als het gaat om Libië. Toch spelen beiden een sleutelrol in het begrijpen van de vele gezichten van een complexe en gefragmenteerde Libische realiteit.

Te vinden in Tripolitania, beide regio’s vertellen het verhaal van een minderheid, die met de revolutie tegen Gaddafi, wakker wordt en probeert zijn stem gehoord te laten worden, te lang het zwijgen opgelegd door het regime. Zij zijn de Amazigh, oorspronkelijke bewoners van Noord-Afrika, trots om zichzelf de bewaarders te beschouwen van de oorspronkelijke identiteit van een gebied dat zich strekt over heel Libië, Marokko, Tunesië, Algerije, Mali.

De Amazigh (Berberse gemeenschappen), vertegenwoordigen ongeveer 5-10% van de totale bevolking van Libië. In de aangrenzende landen Algerije en Marokko zijn deze percentages zo hoog als 30% en 60% van de bevolking. Hun taal, Tamazigh, is verschillend van het Arabisch, en wordt beschouwd als een uitdrukking van hun eigen cultuur en identiteit, niet te verwarren met andere.

De berbers in Libië – of eerder gezegd de Amazigh, zoals deze groep liever omschreven wordt in de plaats van Berbers, om zich te distantiëren van het denigrerende ‘barbaren’ – zijn bezig met het herschrijven van hun verhaal sinds de val van Gaddafi.

Sterker nog, in de 40 jaar dat Gaddafi aan de macht was werd de Amazigh gemeenschap, een van de meest belangrijkste minderheden in het land, erg hard vervolgd. De nationalistische ideologie van Gaddafi leidde vrijwel onmiddelijk tot een repressieve onderdrukking van elke minderheid’s stem. In de naam van het Arabiseren van de staat, werden de Libische Amazigh gedwongen hun identiteit te onderdrukken. Gaddafi zelf was ook niet bang om het bestaan de gemeenschap in zijn geheel te ontkennen.

Als resultaat werd de berberse taal, Tamazight, verbannen voor tientallen jaren. Zelf traditionele namen van Amazigh origine werden verwijderd. Voor vele jaren was dit deel van de Libische bevolking bang om zich te uiten en de eigen achtergrond te tonen. De geschiedenis van de Amazigh in Libië, is in feite een van ernstige onthouding van vrijheid.

De zanger Ashini werd gevangen gezet voor 5 jaar, enkel omdat hij in het Tamazight zong. De Buzakhar broers, intellectuelen die actief waren in het studeren en het verspreiden van de Amazigh cultuur, kregen hetzelfde vonnis. De Libische geheime dienst arresteerde en ondervroegen ook twee Marokkaanse onderzoekers van het Amazigh Instituut van Cultuur die in Tripoli waren gearriveerd in 2011, met de beschuldiging dat het spionnen waren. Iedereen die opzichtig banden had met de Amazigh wereld werd veroordeeld, beschouwd als een vijand van de Libische en Arabische eenheid.

In dit klimaat van onderdukkende ontkenning is het voor de hand liggend dat de eerste tekenen van verandering onthaald worden als een buitengewoon mooie kans om de eigen vrijheid te doen opkomen, zelfs al strijdent. Dit is precies wat er gebeurde met de revolutie tegen Gaddafi in de Nafusa Bergen.

Door Gaddafi hernoemt als de Westerse Bergen om de oorspronkelijke benaming van de Amazigh te verwijderen, zagen deze bergen Amazigh revolutionairen onderdeel uitmaken van het verzet. Met als doel het verdrijven van het regime en het herstellen van de rechten die hen ontnomen waren.

De gevechten waren erg vitaal in deze regio en de revolutionaire steun voor de Amazigh overweldigend. De bevrijding van depaalde steden zoals Jadu, van de troepen van het regime, gebeurde dankzij de lokale Amazigh rebellen. Zij waren degene die Gaddafi en zijn milities terug drongen naar Tripoli. De revolutionaire verovering, volgens de Amazigh van de Nafusa bergen, begon in dit gebied. Mret het verdrijven van het regime begon in deze regio een wedergeboorte van het Amazigh.

De oorlog dwong scholen en andere faciliteiten om te sluiten door het hele land, maar hier nam de Amazigh gemeenschap het over door het openen van eigen scholen in het Tamazight. Lokale radio stations werden opgericht om zo in het Tamazight de eigen cultuur te kunnen verspreiden, een oase van leven in het midden van de oorlog.

Zelf Zuwara, een havenstad in Tripolitania, bewoond door Amazigh gemeenschappen, is een voobeeld van de levendigheid, en het activisme van deze mensen. Vrij van de onderdrukking van Gaddafi, de Amazigh van Zuwara mobiliseerde zichzelf om mensensmokkelaars aan te pakken. De stad was namelijk het startpunt van vele vluchtelingenboten naar Lampedusa. Inwoners hebben de rechtrn van immigranten verdedigd en geprobeerd hen te redden van mishandelingen. Vandaag de dag wordt de stad nog steeds geassocieerd met belangengroepen die actief zijn voor de migranten en tegen smokkelaars.

Wat staat er voor conreets in de toekomst te wachten voor de Amazigh gemeenschap? Het is moeilijk zoiets te voorspellen in de complexe realiteit van het huidige Libië. De Amazigh strijden nog steeds voor erkenning van hun door de overheid en de Libische grondwet die nog geschreven moet worden. De institutionele verwarring die momenteel aanwezig is in het land helpt de Amazigh eisen niet.

Recentelijk vond er een ontvoering plaats van een Amazigh activist, beschuldigd van spionage voor het spreken van Tamazight. Militaire troepen met banden aan Haftar zaten achter de ontvoering. Functionerend als generaal van Cyrenaica, Khalifa Belqasim Haftar wordt gezien als een bedreiging voor de rechten van minderheden. Hij wordt ervan beschuldigd achter de marteling van een imam en zijn volgelingen van de Ibadi secte van Islam te zitten. Het Ibadi geloof wordt met name beoefend door Imazighen.

De weg voor de Imazighen lijkt lang en bergopwaarts, zoals hij lijkt voor alle Libiërs. De Amazigh gemeenschap heeft meerdere malen een concept grondwet afgewezen omdat deze niet de rechten van minderheden erkende of beschermde.

Wachtend op verkiezingen en een referendum over de grondwet, zwaaien de Imazighen met trots hun vlag. Zullen zij erkend worden al onderdeel van de Libische bevolking en mogen bijdragen aan de wederopbouw van het land? Of zullen zijn zoals sommige suggereren gedwongen zijn om voor onafhankelijkheid te strijden?

Ierse toerist koopt antiek beeldje van 30.000 euro voor 60 euro in de Rif

Een Ierse toerist zal zijn vakantie in het noord-Riffijnse chafchaouan niet zo snel vergeten. De man kocht een eeuwenoud beeldje voor 60 euro.

De Ier, schrijnwerker van beroep, kocht het beeldje voor 600 dirham in de Rif ontdekte bij zijn terugkeer in zijn land dat het beeldje in werkelijkheid veel meer waard was.

Onderzoek toonde namelijk aan dat het beeldje niet van hout was gemaakt zoals de Ier dacht, maar van de hoorn van een 25.000 jaar oud zoogdier.

Volgens The Irish Times kocht de man het beeldje in 2006. Hij wil het volgende maand laten veilen en hoopt er ruim 30.000 euro aan te verdienen.

antiek marokko a8a44